Monument voor 12 vergeten vliegers onthuld in Harderwijk

De ceremonie werd geleid door Ruud Slangen. Hij stond stil bij de lege plekken op de begraafplaats en de mannen van wie hij zelf de identiteit wist te achterhalen.

“Kijk hier achter mij: u ziet ze liggen waar wij nu staan. En niets herinnerde meer aan de namen van deze dappere mannen die gestorven waren voor onze vrijheid bij het uitvoeren van hun taken.”

Het monument is een initiatief van de Stichting We Will Remember en de Stichting Regionale Veteranendag Noord-Veluwe, met medewerking van de gemeente Harderwijk. Op het monument staan de namen en gegevens van de twaalf vliegers. 

De onthulling werd gedaan door kapitein Lystrup en sergeant-majoor instructeur Rick van Velzen. Onder begeleiding van twee doedelzakkers liep een stoet naar het monument. Na de onthulling hield Lystrup een toespraak en legde hij namens de Noorse ambassade bloemen. Ook Stichting We Will Remember legde een krans.

Na afloop liep de stoet langs de lege plekken op de begraafplaats. Tijdens zijn toespraak vertelde Ruud Slangen over een bijzondere ontmoeting. Twee dagen eerder had hij contact met een familielid van een van de gesneuvelde vliegers. 

Het ging om Staff Sergeant Joseph Martin Debowski,  geboren op 11 november 1916. Zijn vliegtuig vertrok op 19 mei 1944 vanuit Engeland voor een bombardementsmissie. Tijdens de missie werd het toestel geraakt door luchtafweer. Negen bemanningsleden overleefden en werden krijgsgevangen gemaakt, maar de parachute van Debowski ging niet open. 

Hij werd op 20 mei 1944 begraven op Oostergaarde. In 1946 werd zijn lichaam overgebracht naar een Amerikaanse begraafplaats in de Ardennen. Slangen vertelde dat hij contact had met Mike Debowski, een neef van de vlieger. 

“Hij vertelde dat er binnen de familie nooit over de oorlog werd gesproken. Ze wisten dat hij in Nederland was gesneuveld en in België begraven lag. Mike Debowski was zeer vereerd met wat wij hier vandaag doen en komt volgend jaar met zijn vrouw naar Nederland.”