- Je kent het wel: je hebt een apparaat nodig waarover je zelf niet beschikt. Vaak kun je het dan wel lenen van iemand uit de familie of je buurman. En anders zijn er nog de verhuurbedrijven waar je bijvoorbeeld verticuteermachine, grondboor, trottoirtriller, boedelbak enz. kunt halen. Soms zijn er hulpmiddelen die met de cultuur mee veranderen, of zelfs verdwijnen. Er zijn er ook die na vele jaren ineens terugkomen, maar dan meestal wel in een aangepaste vorm. Neem eens de bakfiets.

Als jochie van iets boven de tien jaar moest ik voor mijn vader wel eens een bakfiets ophalen bij een timmerbedrijf annex houthandel. In Assendorp, de Zwolse wijk waar we woonden, in de Van Ittersumdwarsstraat, een doodlopende straat waaraan inmiddels alleen maar woningen staan. Soms haalde ik daar ook wel een handkar. De huurprijs bedroeg slechts een paar gulden per uur of dag; geen borg, telefoon hadden we niet, hooguit werden naam en adres genoteerd. In de ogen van nu misschien primitieve vervoermiddelen, maar o zo handig voor de gewone man in de arbeiderswijk. Dit laatste zeg ik er bewust even bij, want deze dingen waren vooral in gebruik bij de sociaal ‘lagere klassen’.

En daarin ligt ook een duidelijk verschil met de doelgroep van de bakfiets die tegenwoordig in het straatbeeld actief is. Want die is minder primitief, zelfs in een elektrische variant, en voor een ander gebruik. Ik doel op de bakfietsjes waarmee vooral kinderen naar school worden vervoerd. Deze nieuwe bakfiets straalt ook iets anders uit: het zegt iets over hoe de jonge gebruikers, de eigenaren van de bakfiets in de wereld staan. Ze dragen daarmee milieuwaarden uit, bewuste keuzen in relatie tot het klimaat, en over het verkeer, want een bakfiets bij school heeft verreweg de voorkeur boven al die kinderen brengende en halende auto’s tot de voordeur.

Ze zijn niet goedkoop, zeker de elektrische varianten niet, dus de welstand van de eigenaar komt erin mee; maar ach datzelfde geldt voor het toenemende aantal blitse fietsen van degenen die niet per bakfiets vervoeren, om het maar niet te hebben over de auto’s waarin we rijden. Kortom: het blijft een prachtig en bemoedigend voorbeeld van hoe we soms in nieuwe tijden oude principes nieuw leven inblazen. Je ziet ze meer in stedelijke gebieden - er zijn zelfs projecten met buurtbakfietsen - maar toch ook vaker in onze dorpen.

En de gebruiksmogelijkheden zijn breder, zeker met de huidige extreme brandstofprijzen. Het zal me dus niet verbazen als de mogelijkheden van de bakfiets nog evolueren tot veel meer slimme dingen. Want als de kinderen ouder worden is de bakfiets wellicht aan te passen voor het vervoer van onze minder goed ter been zijnde medemens. Mits binnen de normen van de Wet op het Personenvervoer natuurlijk, en liefst WMO-gecertificeerd. Maar voorlopig dus nog even voor kindervervoer, de boodschappen doen, pakketpost rondbrengen, tuinplanten ophalen, de zomervoorraad komkommers aanvullen, enz.

Ton van Leijen (avanleijen@lijbrandt.nl)

Deel dit artikel